In de Geest van...6e zondag van Pasen 2026
Het is alweer de 6e zondag van Pasen, dat wil zeggen dat Pinksteren, het feest van de komst van de H. Geest al niet ver meer is. Daarom geeft de Kerk ons vandaag enkele hints, enig vooruitblikken op die H. Geest. Waar de Geest in de Oosterse kerken veel vanzelfsprekender beleefd word, lijkt Hij hier in het westen misschien toch wat onderschat. We weten er niet zo goed raad mee, misschien. En dat is eigenlijk vreemd want de Bijbel spreekt er onophoudelijk over.
Laten we eens kijken naar enkele kenmerken van de H. Geest zoals we die vandaag in de lezingen tegenkomen. Eerst uit de Handelingen over Fillippus. Nadat Jezus gekruisigd is, werden de leerlingen vervolgd waardoor ze over een groot gebied verspreid raakten, met als neveneffect natuurlijk, dat het woord van God ook wijd verspreid raakte. Want de leerlingen van Jezus zijn niet angstig weggekropen, maar zij getuigen volmondig van hetgeen ze met Hem hebben meegemaakt. “In die dagen daalde Filippus af naar de stad Samaria en predikte hun de Christus”. Doet dat vrijmoedig spreken over Christus niet ook een beroep op ons? Hoe gaan wij om met de ervaring van Pasen? Hoe is aan ons te zien dat wij van Christus zijn? Hier in onze westerse samenleving geldt het adagio dat geloof een privé-zaak is en dat je daar een ander niet mee lastig valt. En inderdaad, we moeten er elkaar niet mee lastig vallen, maar toch mogen we de schat die we hebben ontvangen niet alleen voor onszelf houden. Fillippus deed dat in elk geval niet; “hij daalde af naar de stad Samaria, niet bepaald de meest vriendelijke stad, en hij predikte hun de Christus”.
Vervolgens gebeuren er ook dingen waartegenover wij misschien wat sceptisch staan; er is sprake van onreine geesten die verdreven worden en lammen en kreupelen die worden genezen. En ook al heb ik persoonlijk nog nooit zoiets meegemaakt, ik hoor dat er mensen zijn die dergelijke ervaringen wel hebben. Door de hele Bijbel heen is het uitdrijven van onreine geesten en genezing van zieken één van de tekenen van de H. Geest. Hoewel, ik zeg dat ik nooit zoiets meegemaakt heb, heb ik in mijn werk in de verslavingszorg wel degelijk gezien hoe mensen, ook lichamelijk opknapten, als ze geestelijk weer op het rechte pad beland waren.
Een derde teken van de heilige Geest is de grote vreugde die Hij teweeg brengt. “Er ontstond grote vreugde in die stad”, lezen we bij Fillipus. Dus als wij waarachtig Christen zijn, dan zouden wij zichtbaar vreugdevolle mensen moeten zijn. Van mijzelf kan ik wel zeggen dat er in mij altijd een vreugdevolle onderstroom aanwezig is, sinds ik Jezus opnieuw heb leren kennen, maar of ik die ook voldoende uitstraal, daar heb ik zo mijn twijfels over. Wel heb ik die onverwoestbare vreugde regelmatig gezien bij sommige oude monniken. Zij lijken volslagen pretentieloos door het leven te gaan maar hebben altijd een soort aureool om zich heen van eenvoudige blijdschap.
Een vierde element dat met de heilige Geest te maken heeft, vinden we in de tweede lezing, de brief van de apostel Petrus. “weest altijd bereid tot verantwoording aan al wie u rekenschap vraagt van de hoop die in u is”. Als wij, christenen, willen getuigen van de hoop die in ons is door de verrijzenis van Christus, dan is het belangrijk dat we Hem goed kennen. Dat we niet alleen vreugdevolle mensen zijn, maar dat we ook kunnen zeggen waar die vreugde vandaan komt. Met andere woorden: dat we Christus en de Kerk kennen. En dat schort er in onze dagen enorm aan. We hoeven natuurlijk niet allemaal grote theologen te zijn, maar iemand die zegt van Christus te houden zou zich ook in Hem, en in Zijn belangrijkste instrument in deze wereld, onze Kerk, moeten willen verdiepen. Er zijn nogal wat mensen die zeggen; Jezus wel ja, maar de Kerk, nee dat hoeft voor mij niet. Ik geloof wel op mijn eigen manier. Ik ga daar nu niet verder op in, maar Christus en de Kerk zijn niet los verkrijgbaar. Alleen de Kerk leert ons Christus kennen in Zijn diepste betekenis. Zeker niet het belangrijkste maar wel een heel simpel voorbeeldje van grote onwetendheid is bijvoorbeeld dit; Veel mensen denken dat onze parochie financiëel in stand gehouden wordt door Rome. Dat alles wat we nodig hebben door Rome betaald wordt. Maar wij krijgen geen cent van Rome en ook niet van het bisdom; daar moet juist geld naartoe. Het is vaak schokkend hoe jonge ouders denken alles wel te weten over de Kerk maar ondertussen rondlopen met de vreemdste denkbeelden en aannames en die dus naar hun kinderen toe bijvoorbeeld nooit “verantwoording af kunnen leggen van de hoop die in hen is”; zoals Petrus zegt.
En tenslotte het Evangelie. Het klinkt bijna als een lied: “Als gij Mij liefhebt, zult ge mijn geboden onderhouden. En Ik zal de Vader vragen en Hij zal u een andere Helper geven om voor altijd met u te zijn: Ik zal u niet verweesd achterlaten. Ik kom naar u toe. Op die dag zult gij erkennen, dat Ik in mijn Vader ben en gij in Mij en Ik in u”. Vader, Zoon en Geest; liefde is eigenlijk alles waar het om draait. Dat wij Zijn geboden onderhouden, want dat zijn enkel geboden die in liefde zijn gegeven, die liefde oproepen en liefde voortbrengen. Liefde met een hoofdletter. Liefde die veel groter en veelomvattender is dan datgene wat wij doorgaans onder liefde verstaan. Niet een beetje, maar totaal, met alles, met je hele leven, je hele bestaan. Onbegrijpelijk eigenlijk, en toch dat is wat Vader en Zoon met de H. Geest bewerkt hebben in deze wereld. Het is waar wij van leven, het is waarvan wij willen getuigen. Amen